De energietransitie vraagt om nieuwe oplossingen, zeker als het gaat om industriële warmte. Voor veel bedrijven is elektrificatie of waterstof nog niet altijd haalbaar. RIFT speelt hierop in met een innovatieve, circulaire oplossing: ijzerbrandstof (ook bekend als iron fuel), waarbij ijzerpoeder wordt gebruikt als energiedrager. We gingen in gesprek met Chiel Wellink, Process Engineer van RIFT over hun technologie, ambitie en visie op de toekomst.
Een missie met impact
RIFT zet zich in om tegen 2050 jaarlijks één gigaton CO2-uitstoot te vermijden door industriële warmte duurzaam te leveren met herbruikbaar ijzerpoeder als circulaire energiedrager. Dat komt neer op ongeveer zeven keer de huidige jaarlijke CO2-uistoot van Nederland.
Het bedrijf, inmiddels ruim vijf jaar actief, ontwikkelt technologie die het mogelijk maakt om industriële processen te verduurzamen zonder in te leveren op betrouwbaarheid of prestaties. “Iedereen wil verduurzamen, maar het moet ook praktisch en betaalbaar blijven,” aldus Chiel Wellink.
Van ijzerbrandstof naar warmte en terug
De technologie RIFT draait om een slim en circulair proces. In een speciaal ontwikkelde boiler wordt ijzerbrandstof verbrand, waarbij een krachtige vlam onstaat die een hoge temperatuur genereert. Deze warmte kan direct worden ingezet in industriële processen, als alternatief voor traditionele gasgestookte installaties.
Wat het systeem bijzonder maakt, is wat er daarna gebeurt. Na verbranding blijft ijzeroxide over, dat wordt teruggebracht naar een Iron Fuel Production frabriek. Daar wordt de ijzeroxide met behulp van waterstof opnieuw omgezet in iron fuel. Zo ontstaat een gesloten, circulaire keten.
RIFT levert niet alleen de technologie, maar werkt ook met langlopende contracten waarbij het ijzerbrandstof wordt geleverd, opgehaald en opnieuw gebruikt. Op die manier ontzorgt het bedrijf volledig in de overstap naar duurzame warmte.
Van pilot naar opschaling
De technologie bevindt zich inmiddels in een vergevorderde fase van ontwikkeling. In Helmond draait een proeffabriek waar warmte wordt geleverd, en er zijn testfaciliteiten in onder andere Arnhem en bij de TU Eindhoven. Hier worden prototypes verder ontwikkeld en getest, met als doel om op te schalen naar commerciële toepassingen.
Door uitvoerig te testen met zowel eerste als tweede generatie systemen heeft RIFT inmiddels overtuigend aangetoond dat de technologie in de praktijk werkt. De volgende stap is verdere opschaling. Naar verwachting worden de eerste commerciële boilers rond 2028 bij klanten geïnstalleerd, gevolgd door een eerste grootschalige productiefaciliteit die rond 2029 operationeel moet zijn.
Een oplossing voor complexe uitdagingen
RIFT richt zich met name op industriële toepassingen waar verduurzaming lastig is. Niet elke locatie kan eenvoudig elektrificeren en waterstof infrastructuur is nog niet overal beschikbaar. Iron Fuel biedt hier een alternatief.
Door iron fuel te gebruiken als energiedrager kan energie, afkomstig van waterstof, efficiënt worden opgeslagen en getransporteerd, zonder dat er direct een uitgebreide infrastructuur nodig is. Dit maakt de oplossing vooral interessant voor industrieparken met een hoge warmtevraag.
Daarnaast is het systeem ontworpen met het oog op economische haalbaarheid. De inzet van RIFT is om een oplossing te bieden die kostenneutraal is, of zelfs voordeliger dan traditionele alternatieven.
Ontwikkeling in de markt
De vraag naar duurzame oplossingen voor industriële warmte groeit. Tegelijkertijd merkt RIFT dat externe factoren, zoals economische ontwikkelingen en geopolitieke spanningen, invloed hebben op de snelheid waarmee bedrijven investeren.
Toch blijft de onderliggende trend duidelijk: de wil om te verduurzamen is structureel aanwezig. Industriële processen kennen vaak lange ontwikkel- en investeringscycli, waardoor veranderingen tijd kosten, maar de richting staat vast.
Een nieuwe technologie vraagt om nieuwe kaders
Als relatief technologie brengt iron fuel ook uitdagingen met zich mee. Zo is er nog weinig bestaande regelgeving die goed aansluit op deze toepassing.
De technologie past niet direct in bestaande categorieën, waardoor er soms onduidelijkheid in vergunningstrajecten en regelgeving ontstaat. Dat vraagt om nieuwe kaders en een andere manier van denken.
Tegelijkertijd groeit het vertrouwen, mede doordat RIFT samen met partners en kennisinstellingen al concrete resultaten heeft laten zien.
Een bevlogen team
Wat RIFT bijzonder maakt, is niet alleen de technologie, maar ook de mensen erachter. Het team bestaat uit een diverse groep professionals, van engineers tot operators, die allemaal dezelfde drive delen.
De combinatie van technische expertise, innovatiekracht en betrokkenheid zorgt voor een cultuur waarin mensen bereid zijn net dat stapje extra te zetten. Die gezamenlijke motivatie vormt een belangrijke motor achter de ontwikkeling van het bedrijf.
Samenwerking met Westfalen
RIFT werkt sinds 2022 samen met Westfalen en is gestart met een kleinschalige samenwerking die zich inmiddels verder heeft uitgebreid. Binnen deze samenwerking worden onder andere gassen zoals stikstof, helium, waterstof en synthetische lucht geleverd.
De samenwerking ontstond vanuit een concrete behoefte aan stikstof voor de testopstellingen van RIFT. In deze fase werd Westfalen betrokken als leverancier, waarna de samenwerking zich geleidelijk heeft uitgebreid naar meerdere gassen en toepassingen.
“In die fase zochten we een partij die ons betrouwbaar kon ondersteunen in de levering van de benodigde gassen voor onze testopstellingen. Westfalen sloot daarin goed aan op onze operationele behoeften. We ervaren de samenwerking als praktisch en ondersteunend in onze dagleijkse operatie, waarbij betrouwbare levering en flexibiliteit belangrijk zijn in een ontwikkelomgeving waarin behoeften continu kunnen veranderen,” aldus Chiel Wellink van RIFT.
“Op het gebied van innovatie zijn we graag betrokken. We denken mee over toekomstige toepassingen en hoe we daarin kunnen ondersteunen. Ook bij praktische vraagstukken, zoals stikstofopslag, kijken we graag mee zodat we samen kunnen groeien,” aldus Eric Stoffels van Westfalen.
Arjan Groen van Westfalen vult aan: “Binnen Westfalen is veel kennis aanwezig. Door die expertise erbij te betrekken en snel te schakelen, kunnen we samen stappen zetten.
"De ambitie is om als strategisch partner mee te groeien met RIFT en te ondersteunen bij de opschaling, van het meedenken over fabrieksbouw tot logistieke vraagstukken.”
De ambitie is dat beide partijen elkaar in de toekomst verder kunnen versterken. Voor RIFT ligt de samenwerking momenteel vooral in het betrouwbaar leveren van gassen en het ondersteunen van test- en ontwikkelactiviteiten. Tegelijkertijd wordt verkend hoe deze samenwerking zich verder kan ontwikkelen met het oog op toekomstige opschaling.
